Ongeschreven regels in teams: de stille rem op feedback

Hoe ongeschreven regels ontstaan in teams

Die regels ontstaan in kleine momenten. Iemand wil iets zeggen en laat het toch zitten. Een discussie wordt vrij snel gladgestreken. Een kritische opmerking wordt met humor opgevangen en het gesprek gaat weer verder. Als dat vaker gebeurt, gaan mensen zich daarop instellen.

In een team dat ik onlangs begeleidde, was dat goed zichtbaar. De onderlinge betrokkenheid was groot en de sfeer was echt heel fijn. Toch bleven er onderwerpen liggen. Irritaties werden voorzichtig verpakt en in overleggen leek er soms overeenstemming te zijn, terwijl er na afloop in kleinere gesprekken ook andere dingen werden gezegd.

Toen dit patroon eenmaal zichtbaar werd, ging het team anders kijken naar die momenten. Ze gingen ook letten op wat telkens net werd ingeslikt of voorzichtig werd gebracht.

Wat dit doet met feedback en samenwerking

In teams waar veel rekening wordt gehouden met de sfeer, wordt feedback vaak indirecter. Iemand wacht tot na het overleg om iets één op één te zeggen, of formuleert zo voorzichtig dat de kern nauwelijks overkomt. Soms wordt feedback helemaal uitgesteld, in de hoop dat het vanzelf overgaat. Of omdat het allemaal ook weer niet zo erg of belangrijk lijkt.

Dat werkt door in de samenwerking. Twijfels komen later op tafel, en besluiten blijken achteraf minder gedragen dan tijdens het overleg leek. Mensen gaan meer voor elkaar invullen en voor een leidinggevende kan het lastig worden om goed te zien wat er werkelijk speelt wanneer de meeste spanning buiten het gezamenlijke gesprek terechtkomt.

De sfeer kan ondertussen nog steeds goed zijn. Dat maakt dit patroon soms juist zo lastig te herkennen.

Openheid vraagt ruimte voor verschil

Een prettige sfeer en een open teamcultuur vallen niet vanzelf samen. In een open team is er ook ruimte om het oneens te zijn, irritatie te benoemen of iemand ergens op aan te spreken.

Dat vraagt dat een team spanning niet te snel wegmaakt. Soms helpt het om juist even te blijven bij wat schuurt en te onderzoeken wat er gebeurt. Waar wordt iemand voorzichtig? Wat wordt er ingeslikt? En lukt het om daar met elkaar bij te blijven?

Als mensen merken dat een lastig gesprek gevoerd kan worden zonder dat de onderlinge verhouding meteen onder druk komt te staan, wordt het makkelijker om eerder en duidelijker te zeggen wat er speelt.

Welke ongeschreven regels spelen in jouw team?

Vrijwel ieder team ontwikkelt eigen gewoontes rond feedback, verschil van mening en spanning. Vaak worden die regels pas zichtbaar als je gaat letten op wat steeds wordt uitgesteld of alleen buiten het gezamenlijke overleg wordt besproken.

Welke ongeschreven regel speelt in jouw team het sterkst, en wat komt daardoor niet direct op tafel?

Meer weten?

Herken je dit patroon in jouw team of organisatie? Op onze pagina over teamcoaching lees je meer over hoe we teams begeleiden bij patronen in de samenwerking, spanning en gesprekken die blijven liggen. Wil je een concreet vraagstuk uit jouw team bespreken, neem dan contact met os op.