Over vertragen, waarnemen en meer rust en ruimte in jezelf ervaren
Blog
6 min leestijd
In het dagelijks leven wordt onze aandacht voortdurend naar buiten getrokken. Werk, gesprekken, berichten, sociale media, nieuws en alles wat nog geregeld moet worden vragen steeds opnieuw om een reactie. Zelfs wanneer het om ons heen rustig wordt, kan het vanbinnen nog behoorlijk druk zijn.
Innerlijke stilte ontstaat daarom niet simpelweg doordat er minder geluid is. Het gaat veel meer over de ruimte die ontstaat wanneer je niet voortdurend hoeft te reageren en je aandacht weer naar binnen kunt brengen. Je merkt je lichaam beter op, voelt hoeveel spanning je vasthoudt en wordt je bewuster van wat er eigenlijk allemaal in je leeft.
Dat kan eerst onrustig voelen. Juist wanneer de afleiding wegvalt, merk je soms pas hoe vol het vanbinnen is. Maar wanneer je daar wat langer bij kunt blijven, ontstaat er vaak geleidelijk meer ruimte.
We zijn eraan gewend geraakt om veel tegelijk te verwerken. Niet alleen geluid en beelden, maar ook informatie, verwachtingen, keuzes en voortdurende bereikbaarheid vragen iets van onze aandacht. Je schakelt van het ene naar het andere, terwijl je lichaam intussen gewoon meebeweegt met dat tempo.
Wanneer je minder prikkels toelaat, stopt die beweging niet meteen. Je hoofd gaat vaak nog gewoon door en je lichaam kan onrustig blijven. Misschien merk je hoe snel je naar je telefoon wilt grijpen, iets wilt gaan doen of weer nieuwe informatie wilt zoeken.
Juist dat moment is interessant. Je begint waar te nemen hoe sterk je gewend bent geraakt aan beweging en afleiding. Stilte vraagt dan niet dat je jezelf onmiddellijk rustig krijgt, maar dat je even blijft bij wat er is.
Wanneer je langer aanwezig blijft zonder jezelf steeds opnieuw af te leiden, kan er iets verschuiven. De eerste laag van drukte wordt wat zachter en je gaat subtieler waarnemen.
Misschien merk je hoe moe je eigenlijk bent. Misschien voel je spanning in je lichaam waarvan je je nauwelijks bewust was. Soms komt er verdriet omhoog, soms juist ruimte of een gevoel van opluchting. Ook kan er helemaal niets spectaculairs gebeuren en ervaar je simpelweg dat je adem rustiger wordt en je aandacht minder versnipperd raakt.
Dat is voor mij de waarde van innerlijke stilte. Je hoeft niet direct ergens uit te komen. Je hoeft niets te verklaren of op te lossen. Je geeft jezelf de tijd om aanwezig te zijn bij wat er daadwerkelijk gebeurt.
Innerlijke rust wordt gemakkelijk verward met een toestand waarin spanning, gedachten of emoties verdwenen zijn. Maar zo ervaar ik het niet. Innerlijke rust heeft meer te maken met hoe je je verhoudt tot wat er in jou gebeurt.
Je kunt een gedachte opmerken zonder haar volledig te volgen. Je kunt spanning voelen zonder meteen te bedenken hoe die weg moet. Je kunt verdriet ervaren zonder dat het direct een probleem hoeft te worden.
Meditatie helpt om dat te oefenen. Je brengt je aandacht telkens terug naar je adem, je lichaam of het huidige moment. Niet om jezelf leeg te maken, maar om minder automatisch mee te bewegen met alles wat langskomt.
Langzaam ontstaat er meer ruimte tussen wat je ervaart en hoe je erop reageert. Juist in die ruimte kan rust ontstaan.
Voor veel mensen wordt innerlijke stilte gemakkelijker toegankelijk in de natuur. Daar is natuurlijk nog steeds geluid, maar het zijn andere geluiden: wind, vogels, bladeren, regen, voetstappen op een pad. Ze vragen minder van je dan een gesprek, een scherm of een stroom nieuwe informatie.
Tijdens het wandelen komt daar nog iets bij. Je lichaam komt in een natuurlijker ritme, je adem verandert en je zintuigen worden actiever. Je kijkt verder om je heen, voelt de ondergrond onder je voeten en merkt misschien weer dingen op waar je normaal aan voorbijgaat.
Daarom werk ik graag met de combinatie van stilte en natuur. Stilzitten brengt je op een andere manier naar binnen dan bewegen. Soms helpt een wandeling om iets te laten zakken wat tijdens een meditatie voelbaar werd. Op een ander moment helpt de natuur juist om uit het denken te komen en weer contact te maken met je lichaam.
Ook in de Wandel- en stilte retraite vormt die afwisseling tussen stilte, wandelen, meditatie, ademwerk, lichaamswerk en rust de basis van het programma.
Je hoeft niet meteen dagenlang stil te zijn om te ervaren wat stilte met je doet. Voor sommige mensen is juist het klein beginnen belangrijk, zeker wanneer meditatie of langere stilte nog nieuw of spannend voelt.
Een paar minuten zitten, een wandeling zonder podcast of een ochtend waarop je je telefoon bewust wat langer weglegt, kan al veel laten zien. Je merkt hoe snel je aandacht naar buiten gaat, hoeveel behoefte er is aan afleiding en hoe anders het voelt wanneer je even niets toevoegt.
Wil je daar een hele dag bewust ruimte voor maken, dan is de verdiepingsdag Innerlijke rust en focus een mooie eerste stap. Tijdens deze eendaagse retraite verblijf je een groot deel van de dag in de natuur en werk je met mindfulness, stilte, lichaamsgerichte oefeningen, adem en reflectie. Een deel van de dag is in stilte, zodat je kunt ervaren wat vertragen en naar binnen keren met je doet.
Een dag of een paar korte momenten kunnen veel openen. Tegelijkertijd merk je soms dat je pas na langere tijd werkelijk uit het dagelijkse tempo komt. Je hoofd is nog bezig met werk, je lichaam staat nog in de actiestand en er blijft van alles aan je trekken.
Wanneer je meerdere dagen uit je gewone omgeving stapt, gebeurt er iets anders. Gesprekken, werk, telefoon en andere prikkels vallen voor langere tijd weg. Je hoeft niet steeds opnieuw naar buiten te schakelen en krijgt meer tijd om te zakken.
Dat is ook waarom meerdaagse stilte verdieping kan brengen. Je hoeft niet steeds opnieuw te beginnen. Er ontstaat continuïteit, waardoor je aandacht geleidelijk stiller en ruimer kan worden.
Daar is geen vast antwoord op. De ene keer brengt stilte rust, de andere keer juist onrust. Soms merk je vermoeidheid, soms ontstaat helderheid en soms ervaar je vooral hoeveel behoefte je hebt om even niets te hoeven.
Juist daarin zit voor mij de waarde. Innerlijke stilte hoeft nergens naartoe. Ze geeft ruimte om weer beter te voelen hoe het werkelijk met je gaat en wat op dat moment aandacht vraagt.
Dat kan uiteindelijk iets veranderen in hoe je weer terugkeert naar je dagelijks leven. Misschien reageer je minder snel, voel je eerder wanneer iets te veel wordt of merk je beter waar je behoefte aan hebt. Niet omdat je een pasklaar antwoord hebt gevonden, maar omdat je dichter bij jezelf bent gekomen.
Tijdens de Wandel- en stilte retraite op de Veluwe stap je van vrijdagavond tot maandagochtend uit de dagelijkse stroom van werk, afspraken, gesprekken en prikkels. We verblijven meerdere dagen in stilte en werken met wandelen, meditatie, lichaamswerk, ademwerk, natuur en rust. De dagen hebben een duidelijke structuur, zodat je zelf even niets hoeft te organiseren en je aandacht steeds verder naar binnen kan bewegen.
Je kunt komen met een concrete vraag, maar dat hoeft niet. Misschien verlang je vooral naar een paar dagen vertragen, ontprikkelen en ervaren wat er gebeurt wanneer het langere tijd stiller wordt.
Retraites
Een lang weekend om te vertragen, te verstillen en opnieuw te luisteren naar wat voor jou klopt
Eéndaagse wandel- en stilteretraite op de Veluwe.
Blog
Over stilte, innerlijke afstemming en het verschil tussen wat verstandig lijkt en wat werkelijk bij je past